Соры хезмәт хакының алты нәтиҗәсе
Соры хезмәт хакы нәрсә ул?
Соры - НДФЛ һәм иминият взнослары өлешчә генә түләнә торган хезмәт хакы. Ул рәсми ак өлештән тора, аннан дәүләткә бүленгән суммалар килә, һәм рәсми булмаган өлештән - аннан бернәрсә дә тотып алып калынмый.
Схема болай эшли: эш бирүче сезнең белән килешү төзи һәм сезгә кечкенә рәсми хезмәт хакы билгели. Бу кечкенә хезмәт хакы белән ул сезнең өчен кечкенә взнослар һәм НДФЛ түли. Калган өлешен ул ниндидер рәвештә акчага әйләндерә һәм сезгә хезмәт хакы түләүләрен урап узу өчен конвертта бирә, шуның белән экономияли.
Документлар буенча бу эш бирүчедә түбән хезмәт хакы алучы хезмәткәрләр эшләгән кебек тоела. Шикле булса да, бу законсыз түгел. Ә асылда бу НДФЛ һәм иминият взносларыннан баш тарту схемасы - сезнең хисабыгызга.
Эшче соры хезмәт хакын тәвәкәлләп ала. Аның күләме дә, тәртибе дә, түләү вакыты да законда яки хезмәт килешүендә билгеләнмәгән. Теләсә кайсы вакытта эш бирүче сезгә түләүне туктатырга мөмкин. Мондый тәртиптә акча алу авыр булачак. Шуңа күрә сез конверттагы хезмәт хакының барлык тискәре йогынтысын белергә тиеш.
Штрафлар һәм җинаять җаваплылыгы
НДФЛ хезмәткәрләрнең хезмәт хакыннан эш бирүче түли. Ул салым агенты. Ләкин салым түләүче — эшче. Хезмәткәр НДФЛ түләмәгән хезмәт хакының рәсми булмаган өлешен алганда, ул законны боза. Әгәр дә эш судка барып җитсә, эш бирүченең финанс махинацияләренә катнашмавын исбатлау авыр булачак.
Эш бирүчегә карата җинаять эше кузгатырга мөмкиннәр. Бу очракта хезмәткәрләр җинаятьтә катнашуларын тикшерә ала. Гадәттә мондый очракларда җинаять җаваплылыгына ИП, оешма җитәкчесе һәм баш бухгалтер җәлеп ителә, ә гади хезмәткәрләргә кагылмыйлар. Ләкин теләсә нәрсә булырга мөмкин.
Салым кодексы нигезендә, әгәр эш бирүче НДФЛны тотмаса, салымны хезмәткәр үзе түләргә тиеш. Моның өчен 3-НДФЛ декларациясен киләсе елның 30 апреленә кадәр бирергә һәм шул ук елның 15 июленә кадәр акча күчерергә кирәк.
Көлкеле отпуск акчасы
Отпускка җыенгач, ял көннәренең конвертта азрак хезмәт хакы булуына әзер булыгыз. Хисап өчен бухгалтерлык отпускларны рәсми хезмәт хакы буенча түгел, ә рәсми хезмәт хакы буенча исәпли ала.
Бик кечкенә ялга чыгу пособиесы
Закон буенча, әгәр дә эш бирүче компания үз инициативасы белән хезмәткәрне штат кыскартылганда яки фирманы бетергәндә эштән җибәрә икән, ул аңа ял пособиесе — уртача айлык хезмәт хакы түләргә тиеш. Эштән азат ителгәннән соң ике ай эчендә эшкә урнашмаган эшчеләргә эш бирүче тагын бер уртача айлык хезмәт хакы түли. Ә аерым очракларда, мәшгульлек үзәге күрсәтмәсе буенча, өченче.
Рәсми хезмәт хакыннан да ял пособиесе исәпләнгәнен аңлау кыен түгел.
Тагын да начаррагы: эш бирүче эштән киткәндә «үз теләге белән» гариза язарга мәҗбүр итә ала, ул чакта бернинди түләүләр дә каралмый. НДФЛ һәм иминият взносларыннан бик нык аерылып торган фирмада да бу мөмкин.
Бик кеченә авыру очрагында түләнә торган акча
Әгәр дә сез авырсагыз, дәвалау вакытында сезгә закон буенча пособие бирелә. Өч көн эш бирүче үз хисабына түли, калган көннәрне — РСФ. Авыру баланы яки олы туганны карау белән бер үк. Закон буенча бу пособие күләме рәсми хезмәт хакы нигезендә исәпләнә. Шулай ук ак хезмәт хакы буенча йөклелек һәм бала табу һәм баланы ел ярымга кадәр карау буенча пособие исәпләнә һәм түләнә.
Нанопенсия
Эш бирүче салым аша Россиянең социаль фондына, РСФка, рәсми хезмәт хакының максималь 30% күчерә. Бу отчисленияләрдән хезмәткәрнең булачак пенсиясе дә барлыкка килә.
Зур суммага кредит бирүдән баш тарту
Рәсми хезмәт хакы 17 000 ₽ булганда, машинага ипотека яки кредит өмет итеп булмый, бары тик кулланучыга гына. Хезмәт хакының соры өлеше рәсми өлештән күпкә зуррак булса да, отышлы процентлар турында онытырга туры киләчәк.
Банк кредит биргәндә, ул куркынычларны бәяләргә тиеш: заемчы кредитны хезмәт хакыннан түли аламы һәм аны ял пособиесе булмаса да эштән җибәрә аламы. Банклар кичә тумаган һәм соры хезмәт хакының нәрсә икәнен беләләр, шуңа күрә күпләр өчен акча алу ысулы куркыныч факторы булачак.
Кайбер банклар, киресенчә, соры хезмәт хакында начар нәрсә күрмиләр. «Иң мөһиме — сезнең акчагыз булсын», - дип уйлый мондый банклар. Һәрхәлдә, кредит буенча да процентны арттыралар.
Һәрбер очракта хезмәткәр үзе өчен карар кабул итә: хезмәт хакы белән конвертта килешәме, юкмы. Әгәр сезнең борыныгызда фатир сатып алу яки бала табу яки пенсиядә яшәргә җыену булса, башка эш табу яхшырак.